Biografia Zofii Ołdak

Zofia Ołdak, znana również jako Zofia Wdówkówna-Ołdak, urodziła się 14 maja 1930 w Łodzi. Jest reżyserem, operatorem filmowym, scenarzystką. Ukończyła Wyższą Szkołę Ekonomiczną w Łodzi (1952) oraz Wydział Operatorski Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi (1960, mgr 1962), gdzie była również asystentem w latach 1962–1964. Pracowała jako reżyser i operator w studiu „Se-Ma-For” w Łodzi (1960–1962, 1980), a także w Studiu Miniatur Filmowych w Warszawie (1964–1990).

Artystka jest laureatką wielu festiwali filmowych, niejednokrotnie nagradzaną za wieloletnie starania o rozwój i zachowanie dorobku i pozycji filmu dla dzieci i współczesnego filmu animowanego oraz reprezentowanie tych gatunków na forum międzynarodowym. Otrzymała m.in. Nagrodę Prezesa Rady Ministrów (1984) za twórczość artystyczną dla dzieci i młodzieży oraz za twórcze osiągnięcia w dziedzinie filmu, a w 2008 roku została odznaczona Medalem Gloria Artis (w uznaniu zasług dla kultury polskiej).

Jako aktywna propagatorka działalności filmowej Ołdak reaktywowała po latach Koła Realizatorów Filmów dla Dzieci i Młodzieży (1999). Ponadto starała się o zwrot emerytur twórczych (sfinalizowane wnioskiem do Prezydenta RP) oraz przez wiele lat apelowała o przestrzeganie praw należnych autorom. Była członkiem m.in. SPATiF-ZASP w okresie od 1962 do 1968 roku oraz ASIFA (Association Internationale du Film d’Animation) w latach 1971–1997. Od 1968 roku należy do Stowarzyszenie Filmowców Polskich, w 1970 roku wstąpiła do CIFEJ (Centre International du Film pour l’Enfance et la Jeunesse), a rok później do Stowarzyszenia Autorów ZAiKS.

Zofia Ołdak zrealizowała około czterdziestu filmów krótkometrażowych (animowanych, aktorsko-animowanych, fabularnych dla dzieci i dla dorosłych oraz dokumentalnych) i jeden film pełnometrażowy – Tato, nie bój się dentysty! (1985) – aktorsko-animowaną produkcję zrealizowaną z materiałów z lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych do filmów rysunkowych z serii Piesek w kratkę (1968). Serial jest historią przygód pluszowej zabawki w dziecięcym pokoju. Produkcje Ołdak realizowane są w większości na podstawie autorskich scenariuszy, częściowo również z własną scenografią i zdjęciami. Warto podkreślić, że artystka wprowadziła współczesną karykaturę społeczną w filmach animowanych dla dorosłych oraz połączenie animacji z żywym aktorem w filmach dla dzieci (ten zabieg zastosowano w Pchle Szachrajce, 1967).

Artystka, słynna ze swoich lalkowych animacji, jest autorką filmów z serii Plastusiowy Pamiętnik (1980), z popularnym bohaterem książek Marii Kownackiej. Zrealizowała również filmy, do których należą m.in.: Hydraulicy (1961), Rebus (1959), Klient nasz pan (1962), Hałas (1964), Prekursor (1965), Gdybym był (1969), Co się zdarzyło w szatni? (1970), Natura (1977), Abecadło Kaszubskie (1986), Łata (1988), Halo, jestem tutaj! (1991).