Storyboard

Scenorys (ang. storyboard) definiuje się jako „serię obrazów i szkiców, będących wskazówkami przy filmowaniu dla reżyserów, scenografów, operatorów, aktorów i montażystów. Scenorys jest wykonywany przez specjalnego rysownika określanego w branży filmowej i reklamowej jako storyboardzista. Ilustrowany scenopis filmu, swego rodzaju komiks. Kolejny etap prac przygotowawczych do filmu po scenariuszu i scenopisie opisowym” (Wikipedia).

Storyboard, choć jest wstępem do realizacji filmu, stanowi podstawę do produkcji filmowej lub reklamy, skuteczną metodę komunikacji między twórcami filmowymi oraz ważny element procesu kreatywnego. „Kluczem do każdej produkcji jest odpowiednia prezentacja wizualna przedstawianej historii” – pisze Simon Mark, autor podręcznika
Storyboard. Ruch w sztuce filmowej. Dzięki popularności DVD, zawierających sceny z planu filmowego i zakulisowe wywiady oraz książkom o procesie kręcenia filmów, to już powszechnie znany etap tworzenia filmu.

Scenorys obrazuje ruch i spaja opowiadaną historię w jedną całość. Ułatwia też zrozumienie chronologii ujęć i fabuły filmu, którego akcja wprawia w ruch wcześniej rozrysowane kadry.

Za pierwsze storyboardy można uznać rysunki rysownika Windsora McCay’a, który tworzył obrazki na potrzeby swoich filmów animowanych. Początkowo twórcy opisywali poszczególne ujęcia za pomocą słów, które każdy mógł zinterpretować dowolnie. Aby dokładnie określić wizję autora, zaczęto przedstawiać historie w obrazkach, a tekst wykorzystywać wyłącznie w dialogach i komentarzach dla kamerzysty. Poszczególne kadry były umieszczane na lekkich płytach, nazwanych baverboardami, stad też zbliżona nazwa storyboard.

Z czasem scenorysy znalazły zastosowanie w produkcjach nieanimowanych, głównie w filmach akcji i reklamach. Ich rysowaniem początkowo zajmowali się sami twórcy filmowi, współcześnie zlecają oni wykonanie sekwencji ilustracji tzw. storyboardzistom (ang. storyboardartist), z których każdy ma indywidualny styl rysowania. Przy projektowaniu ilustracji rysownicy najczęściej wykorzystują ołówek, flamaster, pióro lub obróbkę cyfrową. Niezależnie od techniki ważny jest sposób prowadzenia danej historii i nadawania jej wizualnej formy.

Storyboardy dzielą się na prezentacyjne i produkcyjne. Pierwsze są najczęściej wykorzystywane w agencjach reklamowych przy prezentacji koncepcji kreatywnej klientowi, drugie przy realizacjach filmowych, które wymagają szczegółowo rozrysowanych kadrów i ujęć, uwzględniających uwagi zarówno reżysera, jak i scenografa. Wykorzystywane są później przez ekipę produkcyjną podczas kręcenia filmu. W przypadku pierwszych storyboardów liczba paneli prezentacyjnych jest niewielka i mogą być one wykonana
z fotografii pobranych z banków zdjęć. W przypadku drugich liczą się wszystkie niezbędne przy produkcji detale, przebitki i efekty specjalne wskazane w scenariuszu.

Bardziej zaawansowana, testową formą storyboardu jest animatik, inaczej prewizualizacja, który powstaje przed wyprodukowaniem spotu reklamowego. Według Simona Marka animatik „umożliwia zmontowanie materiału końcowego bez narażania się na koszty nagrywania lub animowania materiałów. Animatiki mogą być albo tak proste jak zmontowane wideo ze statycznych paneli danego storyboardu, albo przypominać proste animacje”. Panele bez ujęć panoramicznych i zbliżeń na rysunki często są wzbogacone ścieżką dźwiękową.

Według portalu Sygil.pl: „Storyboardy można tworzyć na różne sposoby w zależności od umiejętności i wyobraźni rysownika. Nie bez znaczenia pozostaje również aspekt przeznaczenia danego scenorysu. Inaczej będzie zaprojektowany dla reklamy, filmu czy animacji. Jednak nie ulega wątpliwości, że storyboard to nie tylko seria obrazków, to również świetna zabawa, prowadząca do rozwijania swojej wyobraźni oraz przekraczania jej granic”.